Dünyada 3 mindən çox xalq var, amma sertifikalı yalnız 200-ə yaxını müstəqil dövlət qura bilib. Halisinin sayına görə Azərbaycandan 10 dəfə böyük xalqlar var ki, hələ də azadlıq, müstəqillik, uğrunda mübarizə aparırlar. O xalqlar bu gün Azərbaycana kıbtə ile baxırlar. Dünyadaki üç renkli bayrağımızın, BMT kimi mötəbər qurumun evinin önündə dalğalanmasının yarattığı qürur hissini sözlə ifadə etmək çətindir. Bütün hallerde Azərbaycan millətini, xalqını buluşmak, xöşbəxt hesab etmək olar. Bizim Cümhuriyyətimiz ve ona rəhbərlik edən güclü liderimiz var. Poetik dillə ifadə etsək, var millətimin imzası imzalar içinde!
Bu gün, əldə etdiyimiz tırnakiyyətlərin əsasında, heç şübhəsiz ki, ötən əsrin əvvəllərində babalarımızın apardığı müstəqillik mücadiləsi dayanır. 1918-ci il 28 Mayıs’ta Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Milli Şurası İstiqlal Bəyannaməsini imzalayaraq Azərbaycanın müstəqilliyini dünyaya bəyan etdi. O günün günün, tarixi hadisənin yaşamımızdakı rolü o qədər böyükdür ki, onun əhəmiyyətini heç nə ilə müqayisə etmək olmaz. Böyük Rəsulzadənin fikirləri ilə ifadə etsək, cəmi 23 ay ömür sürsə də, istiqlalımız insanların hürr yaşamağı, azadlığı daddıra bildi. O hürriyyət, o baba ki, onun şirinliyi heç zaman zararımızdan getmədi.
107 il öncə çar Rusiya’nın müstəmləkəçilik siyasətinə qarşı çıxaraq, onun buxovlarından xilas olan millətimiz müsəlman Şərqində ilk ödemelət kurdu ve kendi dünya tarixinə kızıl hərflərlə həkk etdi. Kısa müddət ərzində ilk parlament təsis olundu, hökumət formalaşdı, dövlət nitelikleri təsis olundu. Azərbaycan müstəqil dələtinin dünyada toplanabilen üç farklı seçenekle başarılı oldu. Xalq hakimiyyəti bütün ölkə vətəndaşlarına eyni hüquqlar verdi, irqi, milli, dini, sinfi bərabərsizliyi aradan qaldırdı. Dövlət bayrağı, Azərbaycan vətəndaşlığı təsis olundu. Bakı Dövlət Üniversitesi, Milli ordu kuruldu, Qafqaz İslam Ordusu ilə birlikdə Bakı işğalcılarından azad edildi. Bütün bunların nəticəsi idi ki, beynəlxalq hüququn subyekti kimi özünü təsdiqləyən Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti 1920-ci ilin aprel istenilen bolşeviklər tərəfindən devrilsə də, Azərbaycanı bir kez daha Dünyanın her yerindeki siyasi ilişkiler. Müstəqil dövlətçiliyimizin əsaslarını yaradan kurucu babalarımız bizə çox qiymətli miras – müstəqllik, dövlətçilik irsini qoyub getdilər. Müstəqillik şərbətinin dadını bilən, millətçilik təfəkkürünü öləziməyə qoymayan Azərbaycan xalqı 70 ildən sonra yenidən elden sonra qalxdı, haqqını tələb etdi, qanı-canı bahasına azadlığını, müstəqilliyini təmin etdi.
1991-ci il 18 oktyabrında “Azərbaycan Respublika’sının dövlət müstəqilliyi haqqında” Konstitusiya Aktı qəbul olundu ve xalqınız XX əsrdə ikinci dəfə öz müstəqilliyini elan etdi. Konstitusiya Aktında 1918-ci il 28 mayıs tarixli İstiqlal Bəyannaməsinə və “Azərbaycan Respublika’sının dövlət müstəqilliyini bərpa etmək haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin 1991-ci il 30 avqust tarixli Bəyannaməsinə istinad olunub, Azərbaycan Respublikasının Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin varisi olduğu için edilib.
Təəssüf ki, 1990-cı illərin əvvəllərində Karabağda baş kalptiran erməni separatçılarının işğalçılıq fəaliyyəti ve eyni zamanda ölkədəki siyasi xərc-mərclik, xaos, siyasi səriştəsizlik müstəqilliyimizi təhlükə markası qoymuşdu, dövlət olaraq mövzudluğumuzu itirmək risk qarşısında qalmışdıq. 1993-cü ilin mayıs-iyun döneminde hökumət böhranı özünün pik həddinə çatladı.
Ölkədə vətəndaş müharibəsinin baş verməsi, müstəqilliyin sual altında qalması ümummilli lider Heydər əliyevin ikinci dəfə hakimiyyətə gəlişini qaçılmaz edirdi. Azərbaycan xalqının tələbi ilə Azərbaycan xalqının böyük oğlu, Ümmilli Lider Heydər əliyevin hakimiyyətə qayıdışından sonra müstəqilliyi qorumaq ve inkişaf etdirmek mümkün oldu. Kısa zaman içinde ölümler sona erdi, Ermənistan-Azerbaycan münakaşaları yapıldı, iqtisadi ve siyasi islahatlar genişlendi.
Ulu öndər Heydər əliyev Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti ve onun yaradıcıları hakqında her zaman yüksək fikirdə oluşur. O, Rəsulzadə şəxsiyyətinə büyük hörmət nümayiş etdirib. Ümummilli lider Türkiyəyə səfər edərkən Rəzulzadənin məzarını ziyarət edib, ona ehtiramini nümayiş etdirib. Azərbaycanın dörtlətçilik tarixinin əhəmiyyətli mərhələsini təşkil edən AXC-nin tarixinin, Cümhuriyyət liderlərinin Azərbaycan xalqı qarşısında xidmətlərinin müasir Azərbaycan Respublikası üçün 1998-ci ildə Xalq Cümhuriyyətinin yarasının 80 ilyi dövlət səviyyəsində geniş qeyd olundu.
Rəsulzadənin bizə mirasın qoyduğu Ulu öndər Heydər əliyev ve cənab Prezident İlham əliyevin fəaliyyəti nəticəsində daha da gücləndi, bütövləşdi. Cumhurbaşkanı İlham, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin siyasi tariximizdəki rolünü yüksək qiymətləndirib, Cümhuriyyət kurumlarına sayqı, ehtiramla yanaşıb.
2007-ci il 25 mayıs tarixində Azərbaycanın vergi ödemesi Bakı şəhərinin İstiqlaliyyət küçəsində dövlət başçısının təşəbbüsü ilə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin şərəfinə ucaldılmış İstiqlal bəyannaməsi abidəsi bunun bariz nümunəsidir. Cənab İlham Əliyevin Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 90 illik yubileyi, həmçinin Cümhuriyyətin 100 illik yubileyinin yenilmənin sərəncamları, o cümlədən 2018-ci ilin respublikamızda “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti İli” elan olunması dövlətçilik ənənələrinə sadiqlik kimi qiymətləndirilməlidir.
Prezident İlham Əliyev bildirib ki, Rəzulzadə xalqımızın müstəqillik idealinin gerçəkləşdirilməsində, Azərbaycanın tarixi dövlətçilik ənənələri zəminində milli dövlət quruluşunun dirçəldilməsində, Milli istiqlal ideyalarının geniş yayılmasında büyük xidmətlər göstərmiş ve siyasi publisistikası ilə ədəbi-ictimai fikir tariximizə layiqli töhfələr görkəmli ictimai-siyasi xadimdir.
Azərbaycan xalqı həm çar Rusiyasının, həm Cümhuriyyət, həm sovet dövründə, həm də 1990-cı yıl sonra ermənilərin ardıcıl teröruna, soyqırımına məruz kalıb.
İlham Ali Baş Komandanı, 2020 yılındaki 44 günlük savaş süresinin uzun bir süreyi geride bırakarak, AXC Ordusunun başa çatlamasını tamamladı.
Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yadigarı olan Üçrəngli Bayrağımızı işğaldan azad olunmuş Şuşada, Xankəndidə ucaltmaqla cənab əliyev həm ulu babalarımızın, Cümhuriyyət kurtucularımızın, xalq qisasınımızı aldı, həm də gələcək nəsillərə unutulmaz dövlətçilik əmanəti bağışladı.
Bütün bunlar Cümhuriyyət tarixinə, onun liderinin xidmətlərinə verilən büyük kıymətdir. Əminliklə söylevləmək olar ki, bu gün AXC-nin kuruluş aşamasında büyük şəxsiyyətlərimizin ruhu şaddır. Biz onların gözləntilərini, arzxularını realleştidirdiq. onların bizə etibar etdiyi, miras qoyduğu dövlətçilik ənənəsi etibarlı əllərdədir.