Yaxın Şərq müharibəsinə və sanksiyalara baxmayaraq, İran Hörmüz boğazından davamlı daşımalar və İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (İİKK) və Çinin əsas rol oynadığı mürəkkəb kölgə maliyyə sistemi sayəsində neft ixrac gəlirlərini təxminən ikiqat artırıb.

Editor.az xəbər verir ki, bu barədə The Economist jurnalı 29 martda məlumat verib. ABŞ və İsrailin İranla müharibəsi fonunda qlobal neft ticarətinin ən vacib marşrutlarından biri olan Hörmüz boğazından gəmiçilik 1 martdan bəri faktiki olaraq dayandırılıb. Jurnalın məlumatına görə, bu, dünya neft tədarükünün təxminən 15%-nin alıcılara çatmasına mane olub. İran istisna olmaqla, bütün Fars körfəzi ölkələri istehsalı azaldıb və ixrac gəlirlərinin əhəmiyyətli bir hissəsini itirib.
Media orqanı bildirir ki, regional tədarükün ümumi azalmasına baxmayaraq, İran tankerləri boğazdan tranzit etməyə davam edir və bu da ölkənin ABŞ və İsrailin 28 fevral hücumlarından əvvəlki dövrlə müqayisədə gündəlik neft gəlirlərini təxminən ikiqat artırmasına imkan verir. Nəşr qeyd edir ki, gizli tanker əməliyyatları, peyk monitorinqindəki fasilələr və regionda elektron müdaxilə səbəbindən İranın ixrac həcmlərini dəqiq qiymətləndirmək çətindir. Lakin İranın neft hesabatları ilə tanış olan mənbə “The Economist”ə bildirib ki, ölkə gündə 2,4-2,8 milyon barel neft və neft məhsulları, o cümlədən 1,5-1,8 milyon barel xam neft ixrac edir. Bu, əvvəlki ilin səviyyələri ilə uyğun gəlir və ya onu üstələyir və satışlar daha yüksək qiymətlərlə həyata keçirilir.

Məqalədə bildirilir ki, İranın neft hasilatı sistemi sanksiyalara və hərbi zərbələrə daha davamlı olub. Hazırda İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (İİKK) gəlirlərin böyük hissəsinə nəzarət edir, Çin isə maliyyə axınlarının asanlaşdırılmasında mühüm rol oynayır. Nəticədə, İranın neft gəlirlərinin əhəmiyyətli bir hissəsi Asiyada, zərbə məsafəsindən kənarda toplanır. “The Economist” İranın neft ixrac sistemini üç əsas elementə əsaslanaraq təsvir edir: treyderlər, logistika və kölgə maliyyə sistemi.

//Samir Qurbanov, Editor.az