Bəzən insanlar başqasının uğuruna sevinməkdə çətinlik çəkirlər, çünki həmin uğuru öz uğursuzluqları ilə müqayisə edirlər. Başqasının irəli getməsi onlara öz həyatlarında geridə qaldıqlarını hiss etdirə bilər. Bəzən isə bunun arxasında qısqanclıq, özgüvən əskikliyi və özünü başqalarından üstün görmək istəyi dayanır. Əslində, başqasının uğuru bizim dəyərimizi azaltmır, amma hər kəs bunu qəbul edə bilmir. Ən maraqlısı odur ki, insan bəzən yad birinin uğuruna yaxın dostunun uğurundan daha rahat sevinir. 

Maraqlıdır, insan başqasının uğuruna sevinə bilmirsə, bu, onun pis insan olması deməkdir, yoxsa daxilində həll edə bilmədiyi problemlərin olması?

Psixoloq Leyla Əli Editor.az-a açıqlamasında bildirib ki, insan münasibətlərində tez-tez rastlaşdığımız, lakin çox vaxt açıq şəkildə etiraf edilməyən hisslərdən biri də başqasının uğuruna sevinməkdə çətinlik çəkməkdir:

“Bəzən bir insanın uğuru bizi ruhlandırdığı halda, başqa birinin uğuru daxilimizdə izah edə bilmədiyimiz narahatlıq yaradır. Xüsusilə həmin insan bizə yaxındırsa, bu hiss daha da güclənə bilər.

Bunun əsas səbəblərindən biri özümüzü başqaları ilə müqayisə etməyimizdir. İnsan dostunun, həmkarının və ya yaxın birinin uğurunu gördükdə öz həyatına nəzər salır və istər-istəməz “Bəs mən niyə hələ bu nöqtədə deyiləm?” sualını verir. Bu zaman başqasının uğuru sevinc mənbəyi olmaq əvəzinə, insanın özünüqiymətləndirməsinə təsir edən bir amilə çevrilir”.

Psixoloq başqasının uğuruna sevinə bilməməyin insanın pis olduğu anlamına gelib-gəlməməsi məsələsinə də aydınlıq gətirib:

“Xeyr. Hər hansı bir hissin yaranması insanın mənəvi cəhətdən pis olması demək deyil. Əsas məsələ həmin hissi necə anlamağımız və onun təsiri altında necə davranmağımızdır. Qısqanclıq, paxıllıq və rəqabət hissi bəzən insanın öz daxilində yaşadığı çatışmazlıq duyğusunun, özünə inamsızlığının və ya dəyərsiz görünmək qorxusunun ifadəsi ola bilər.

İnsan bəzən başqasının uğurunu öz uğursuzluğu kimi qəbul edir. Halbuki həyat başqalarının nailiyyətləri ilə ölçülən yarış deyil. Kiminsə irəli getməsi bizim geridə qalmağımızı, kiminsə uğur qazanması isə bizim uğursuz olduğumuzu göstərmir.

Bəs niyə bəzən yad birinin uğuruna yaxın dostumuzun uğurundan daha rahat sevinirik?

Çünki özümüzə yaxın hesab etdiyimiz insanlarla müqayisə aparmaq daha asan olur. Dostumuzla oxşar yaşda, eyni peşədə və ya bənzər həyat şəraitində olduğumuzu düşündükdə onun nailiyyətləri bizə öz gözləntilərimizi xatırlada bilər. Yad birinin uğuru isə çox vaxt şəxsi həyatımızla birbaşa müqayisə olunmur.

Bəzi hallarda isə insanın özünü başqalarından üstün görmək ehtiyacı bu hissi gücləndirir. O, ətrafındakı insanların uğurunu öz mövqeyinə təhlükə kimi qəbul edə bilər. Bu zaman başqasını kiçiltmək, nailiyyətlərini dəyərsizləşdirmək və ya onun uğuruna kölgə salmaq kimi davranışlar ortaya çıxa bilər.

Bu hisslə necə davranmaq lazımdır?

İlk növbədə, insan özünə qarşı dürüst olmalıdır. Başqasının uğuruna sevinə bilmədikdə özünü günahlandırmaq əvəzinə, “Bu uğur məndə hansı hissi oyatdı?”, “Mən əslində nəyi arzulayıram?” və “Öz həyatımda hansı ehtiyacım qarşılanmır?” suallarını vermək faydalıdır.

Başqasının uğurunu özümüz üçün təhlükə deyil, bir imkan və motivasiya mənbəyi kimi görməyi öyrənə bilərik. Bunun üçün öz inkişafımızı başqalarının nəticələri ilə deyil, əvvəlki vəziyyətimizlə müqayisə etmək vacibdir. Əgər qısqanclıq davamlı şəkildə münasibətlərimizə zərər verirsə, insanları kiçiltməyə və ya özümüzü dəyərsiz hiss etməyə səbəb olursa, psixoloji dəstək almaq da faydalı ola bilər”.

“Unutmayaq ki, sağlam özgüvən hər kəsdən üstün olmaq ehtiyacından deyil, öz dəyərimizi başqalarının nailiyyətlərindən asılı olmayaraq qəbul etməkdən yaranır.

Nəticə etibarilə, başqasının uğuruna sevinə bilməmək bəzən insanın daxilində həll olunmamış münaqişələrin, qarşılanmamış ehtiyacların və özünə inamla bağlı çətinliklərin göstəricisi ola bilər. Bu hiss insanı müəyyən etməməlidir, lakin onun üzərində düşünmək üçün bir siqnal ola bilər.

Çünki həqiqi daxili rahatlıq başqalarından daha uğurlu olmaqda deyil, başqasının uğurunu öz dəyərimizə təhlükə hesab etmədən qəbul edə bilməkdədir”,-deyə sonda L.Əli bildirib.

//Gülnarə Abasova, Editor.az