Astronomlar kainatın dərinliklərindən gələn və indiyədək qeydə alınmış ən uzaq sürətli radiopartlayış siqnallarından birini aşkarlayıblar. Təxminən 10 milyard ildən çox əvvəl yaranmış bu siqnal alimlərə kainatın ilkin dövrlərini araşdırmaq üçün yeni imkanlar yaradır.

Editor.az-ın “The Guardian” nəşrinə istinadən verdiyi məlumata görə, FRB 20240304B adlandırılan radiosiqnal kainatın təxminən 3 milyard yaşında olduğu dövrdə yayılıb. Yeni kəşf əvvəlki məsafə rekordunu iki dəfədən çox üstələyib.

Rekord radiosiqnal necə aşkarlandı?

Tədqiqatçılar siqnalı Cənubi Afrikada fəaliyyət göstərən “MeerKAT” radioteleskopunun köməyi ilə qeydə alıblar. Daha sonra NASA-nın “Ceyms Uebb” kosmik teleskopundan istifadə edilərək radiosiqnalın gəldiyi qalaktika müəyyənləşdirilib.

Bu kəşf alimlərə uzaq qalaktikaların xüsusiyyətlərini və kainatın milyardlarla il əvvəlki vəziyyətini daha ətraflı öyrənmək imkanı verir.

Sürətli radiopartlayışlar nədir?

Sürətli radiopartlayışlar (FRB) millisaniyələr ərzində baş verən, olduqca güclü radiodalğa impulslarıdır. Bəzi belə hadisələr qısa müddətdə Günəşin uzun illər ərzində yaydığı enerji ilə müqayisə edilə bilən enerji buraxa bilir.

Bu kosmik fenomen ilk dəfə 2007-ci ildə aşkarlanıb. Həmin vaxtdan etibarən astronomlar onun mənşəyini və yaranma mexanizmini araşdırırlar.

Alimlər indiyədək neçə radiosiqnal aşkarlayıblar?

Astronomların müşahidələri nəticəsində 2007-ci ildən bəri 10 mindən çox sürətli radiopartlayış qeydə alınıb. Bu siqnalların davranışı fərqlidir: bəziləri dəfələrlə təkrarlanır, digərləri müəyyən müddət ərzində aktivlik göstərdikdən sonra dayanır, bir qismi isə yalnız bir dəfə müşahidə edilir.

Yeni kəşf sürətli radiopartlayışların öyrənilməsində mühüm addım hesab olunur. Bu cür siqnalların araşdırılması kainatın quruluşu, uzaq qalaktikalar və kosmik maddənin paylanması barədə daha çox məlumat əldə etməyə kömək edə bilər.